Świeży czosnek z polskich pól trafia na rynek od drugiej połowy lipca do końca sierpnia. Najlepiej kupić go zaraz po zbiorach – wtedy cena jest najkorzystniejsza, a poza sezonem w sklepach dominuje czosnek importowany lub przechowywany. Główka świeżego czosnku powinna być twarda, bez uszkodzeń i nie wydzielać zapachu przed rozkrojeniem.
Najważniejsze informacje:
- Polski czosnek trafia do sprzedaży od drugiej połowy lipca do końca sierpnia, a najwięcej zbierzesz go na przełomie lipca i sierpnia.
- Świeży czosnek rozpoznasz po twardej główce i bezzapachowej skórce, dopóki nie rozkroisz główki.
- Po sezonie przeważa czosnek z importu – wtedy też cena wyraźnie rośnie.
Kiedy jest sezon na czosnek?
Polski sezon na czosnek zaczyna się w drugiej połowie lipca wraz z rozpoczęciem wykopów. Szczyt przypada na przełom lipca i sierpnia. Do końca sierpnia czosnek trafia do sprzedaży prosto z pola. Po tym czasie w sklepach znajdziesz już głównie czosnek magazynowany lub sprowadzany z zagranicy, natomiast w sezonie dominuje nasz rodzimy czosnek.
W handlu pojawia się czosnek jary oraz ozimy. Najpopularniejsze odmiany to:
- Harnaś i Ornak (zimowe odmiany) – zbierasz je pod koniec lipca
- Jarus (odmiana wiosenna) – pojawia się od sierpnia
- Lyubasha (bardzo wczesny, potrzebuje około 90 dni na dojrzewanie)
- Dobrynya (późny, dojrzewa około 120 dni)
- Czosnek hiszpański, którego duże, fioletowe ząbki są dostępne latem i poza sezonem
Ile kosztuje czosnek?
Najniższą cenę czosnku zobaczysz w lipcu i sierpniu – wtedy zapłacisz za jedną główkę około 1-3 zł. Gdy przyjdzie zima, od grudnia do kwietnia, cena wzrasta nawet do 5-6 zł za główkę. Latem różnice cenowe są minimalne, natomiast zimą wyraźnie widać wyższe ceny.
Czosnek – dostępność poza sezonem
Kiedy mija lato, w sklepach króluje czosnek sprowadzany z Hiszpanii, Francji, Egiptu, Mołdawii czy Chin. Od września do czerwca znajdziesz głównie czosnek długo przechowywany i importowany. Odmiany zagraniczne najczęściej mają inną barwę łupin i większe ząbki niż polski czosnek. Po sezonie wybór jest mniejszy, a ceny rosną.
Jak wygląda świeży i dobry czosnek?
Kupując świeży czosnek, sięgaj po główki twarde, bez zapachu przed rozkrojeniem i bez uszkodzeń. Polskie odmiany najczęściej mają lekko fioletowe lub jasnoróżowe łupiny, a importowany, głównie chiński, bywa śnieżnobiały i gładki. Wielkość ząbków zależy od odmiany – hiszpański ma większe, Harnaś i Ornak są bardziej zwarte. Latem czosnek jest cięższy i bardziej mięsisty, z czasem lekko wysycha.
Odrzuć czosnek z miękką, przebarwioną lub wilgotną łupiną albo z intensywnym zapachem jeszcze przed rozkrojeniem – to sygnały, że główka się zepsuła. Nie kupuj czosnku spleśniałego, przesuszonego czy z pęknięciami.
Jak przechowywać czosnek?
Zostaw czosnek w całości, trzymaj go w przewiewnym, suchym i zaciemnionym miejscu. Przez kilka tygodni wystarczy lniany woreczek lub ażurowy koszyk w szafce. Po wysuszeniu czosnek przeleży nawet przez kilka miesięcy, świetnie nadaje się na zapasy. Możesz zamarynować go w occie lub oleju albo ususzyć. Obrane ząbki przechowuj przez krótki czas w lodówce, najlepiej w szczelnym pojemniku, albo zamroź.
Jak można wykorzystać czosnek?
W sezonie świeży czosnek dodawaj do mięs, marynat, sosów czy sałatek. Zimą i wiosną sięgnij po czosnek marynowany, konfitowany czy suszony – taki najlepiej sprawdza się w pastach, zupach czy dipach. Z suszonych łupin przygotujesz naturalny oprysk do ogrodu. Czosnek nawet po przetworzeniu zostaje aromatyczny i dobrze sprawdza się przez cały rok.
Regularnie jedzony czosnek wspiera odporność, pomaga obniżać poziom cholesterolu i wpływa korzystnie na ciśnienie. Wzmacnia układ krążenia, a przy tym dostarcza ważnych minerałów.


